جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1386/12/13 - روزنامه مستقل سراسري صبح ايران(دو شنبه) نسخه شماره 2994

  اقيانوس جهان بيکران آبي  

جايگاه اقيانوس ها در حيات بشر انکارناپذير است. تقريبا مسلم است که نخستين صورت حيات در اقيانوس ها ظاهر شد و تحقيقات نشان داده است که هنوز هم قسمت اعظم حيات در اقيانوس ها يافت مي شود.
اين بيکران آبي به عنوان کانون تشکيل سامانه هاي جوي نقش بسزايي در وضعيت آب و هوا و تغيير اقليم دارد. از حدود  510 ميليون کيلومتر مربع مساحت کره زمين، 361 ميليون کيلومترمربع يعني 71 درصد کره زمين را اقيانوس ها اشغال کرده اند. مجموع اقيانوس ها و درياها که مانند غشايي آبي و به هم پيوسته هستند و قسمت بزرگ سطح کره زمين را پوشانده اند، "اقيانوس جهاني" ناميده مي شود.
 آبگيرهايي مانند درياي خزر، درياي آرال و درياچه بزرگ آمريکا از آنجا که ارتباط طبيعي با درياهاي باز ندارند در مفهوم "اقيانوس جهاني" نمي گنجند و مساحت اينگونه آبگيرها در مجموع نيم درصد سطح کره زمين را تشکيل مي دهد. از سال 1845 تا آغاز قرن حاضر اقيانوس جهاني به پنج اقيانوس تقسيم شده است که شامل اقيانوس منجمد شمالي، اطلس، هند، آرام و اقيانوس منجمد جنوبي هستند.
تاثير اقيانوس ها در وضعيت آب و هوايي
از آن جا که سامانه هاي جوي عمدتا در اقيانوس ها شکل مي گيرند، اين پهنه آبي تاثير بسزايي بر وضعيت آب و هوايي تمامي نقاط جهان دارد. گرم شدن کره زمين و اقيانوس ها باعث تغيير در فراواني تشکيل سامانه ها و شدت آن ها مي شود که ممکن است در مناطق مختلف باعث " تر سالي" يا " خشک سالي" شود.
معاون پژوهشي مرکز ملي اقيانوس شناسي مي گويد، پيش بيني تغييرات اقليم نيازمند دستگاه هايي در آب اقيانوس ها، مدل سازي هاي بسيار پيشرفته و بويه هاي کامپيوتري است. به گزارش ايرنا به گفته دکتر حميد عليزاده با دانش امروزي و امکانات موجود، در ابتداي راه پيش بيني تغييرات اقليم قرار داريم.
 عوامل تغيير اقليم
تغيير اقليم مي تواند علاوه بر منشا طبيعي، منشا» انساني نيز داشته باشد که منشا» انساني طي چند دهه اخير به علت افزايش فعاليت هاي انساني اهميت زيادي پيدا کرده است.
عوامل انساني
عوامل انساني که باعث تغيير اقليم مي شوند عمدتا با توليد گازهاي گلخانه اي به خصوص دي اکسيد کربن در جو زمين ارتباط دارند. از آنجا که هوا نمي تواند گرما را در خود نگه دارد، گرماي زمين در نهايت به اقيانوس ها منتقل مي شود و به علت ظرفيت ويژه آب، اين گرماي اضافه در اقيانوس ها ذخيره مي شود و ذخيره شدن گرما دراقيانوس ها حجم آب اقيانوس ها را بالا مي برد. تحقيقات نشان داده است اگر درجه آب اقيانوس يک درجه افزايش يابد  80 سانتيمتر تراز آب بالا مي آيد. هم اکنون سالانه يک تا دو ميليمتر تراز آب افزايش مي يابد و همچنان روند صعودي دارد و در حال افزايش است.  وقتي که جو زمين گرم شود يخ هاي قطبي آب مي شوند که اين آب شدن يخ ها باعث بالا رفتن سطح آب مي شود.
با گرم شدن آب اقيانوس، چرخه حرکت اکولوژي آن تغيير مي کند و ميزان تبخير از سطح آب نيز تحت تاثير قرار مي گيرد که اين شرايط موجب فراواني مراکز پرفشار و کم فشار مي گردد.در ادامه اين شرايط، سامانه هاي جوي که روي خشکي مي آيند نيز تغيير مي کنند که اين تغيير به شکل خشکسالي، تر سالي، توفان، امواج مرتفع ديده مي شود. در چند سال اخير موارد وقوع توفان هاي دريايي روندي صعودي داشته است. ايران از اقيانوس اطلس شمالي و تمام درياهاي مرتبط به آن در بخش غرب مانند درياي مديترانه، سياه، بالتيک، قطب شمال و ديگري اقيانوس هند و تمام درياهاي مرتبط به آن در بخش غرب مانند درياي سرخ، عمان و خليج فارس تاثير مي گيرد. سامانه هاي جوي آبي که با محوريت اقيانوس اطلس پديد مي آيند نيمه غربي و شمالي ايران را تحت تاثير قرار مي دهند و سيستم هاي جوي از اقيانوس هند روي نيمه جنوبي و جنوب شرقي اثر مي گذارند.
(ادامه دارد)


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي و سياسي خارجي
دريچه هنر
مرز پرگهر
دانش و پژوهش
خبر دانشگاه
آزمون و سنجش
اقتصاد و بازار
ورزشي و قلمرو ورزش
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته